از طرفی کارخانه قند در منطقه بردسیر تنها واحد صنعتی قابل توجه در منطقه بوده که باعث اشتغال‌زایی مناسبی در منطقه شده است. لذا بی‌توجهی به زراعت این محصول می‌تواند مشکلات حاد اقتصادی و اجتماعی را در منطقه ایجاد نماید. بنابراین توجه خاص به توسعه این محصول و رفع مشکلات آن ضروری بوده و تحقیقات کاربردی در این راستا اهمیت فراوانی دارد. زراعت بهاره چغندرقند در استان به دلیل گسترش آفات و بیماریها و عدم وجود امکانات اجرایی کافی اجرایی با تهدید جدی روبرو است. لذا برای تغییر وضع موجود و به منظور افزایش راندمان در واحد سطح بایستی از یک طرف با اجرای طرحهای تحقیقاتی مشکلات زراعی موجود را کنترل و یا حذف نمود، و از طرف دیگر با فراهم نمودن زیر ساخت های مناسب مانند توزیع به موقع نهاده ها، توسعه مکانیزاسیون و آبیاری تحت فشار و خرید تضمینی محصول کشاورزان از سوی دولت در جهت تحقق اهداف برنامه چهارم توسعه در خصوص رسیدن به متوسط عملکرد 50 تن در هکتار گام برداشت. بنابراين انجام تحقيقات كاربردي و تهيه امكانات اجرايي مورد نياز لازم و ملزوم يكديگرند.

چغندرقند گياهي است كه از دو نظر زراعي و صنعتي مهم بوده و علاوه بر اینکه برای کشاورزان زراعتی سودمند است، با توليد شكر، تفاله و ملاس وساير فراورده هاي صنعتي به گياهي استراتژيك تبديل شده است. سطح زيركشت چغندرقند در كشور حدود 178 هزار هكتار برآورد شده که استان خراسان با 28/36 درصد از اراضي چغندرقند كشور بيشترين سطح را به خود اختصاص داده است. كمترين سطح زيركشت چغندرقند با 60 هكتار متعلق به استان كردستان است. نياز كشور به‌ شكر از محصول چغندرقند و نيشكر را يك ‌ميليون وسیصد هزار تن میباشد که حدود 60 درصد آن در داخل تولید شده و بقیه از خارج وارد میشود. لذا با توجه به ارزبری واردات و اهمیت این محصول لازم است عملکرد در واحد سطح و افزایش سطح زیر کشت در مناطق مستعد توامان صورت پذیرد.

 در استان کرمان قابلیت افزایش سطح زیرکشت چغندرقند نیز وجود دارد. این افزایش می‌تواند شامل افزایش سطح زیرکشت بهاره و همچنین انجام کشت پاییزه چغندرقند در مناطق گرم استان باشد.در صورت فراهم شدن بستر مناسب و حمایت کارخانه قند افزایش سطح  زیر کشت بهاره چغندرقند در استان وجود دارد. سطح زیر کشت بهاره چغندرقند در مناطقی مانند شهرستان بافت، سیرجان و کرمان و راین قابل افزایش بوده و تا 6000 هکتار قابل گسترش است.

 کشت پاییزه چغندرقند نیزطبق تحقیقات انجام شده در دشت ارزوئیه و شهرستان جیرفت از مناطق گرم استان با عملکرد بالا و درصد قند قابل قبول قابل انجام است. با توجه به پتانسیل منطقه، احداث کارخانه قند جدید علاوه بر اشتغالزایی و آثار اجتماعی مطلوب، چهره منطقه را از نظر اقتصادی عوض نموده و استان کرمان را به یکی از قطب های تولید شکر تبدیل خواهد نمود. با توجه به اهميت اين كشت در استان كرمان و فوايد آن، براي غلبه بر مسائل فوق حمايت دستگاه هاي اجرايي استان مانند استانداري و سازمان جهاد كشاورزي ضروري بوده و بايستي تسهيلات لازم را در اين خصوص فراهم نمايند. شناخت سرمایه گذارانی که مایل به سرمایه گذاری در صنعت قند بوده و حمایت و پرداخت تسهیلات کم بهره به آنان جهت احداث کارخانه قند جدید دراستان از راهکارهای موجود می باشد.

معرفی  بخش

تحقيقات بهنژادي و بهزراعي  انجام شده را  درسه راستا به  انجام میرساند.

1- تحقيقات در قالب پروژه هاي موسسه

2- تحقيقات در مورد مشكلات مربوط به چغندر قند در منطقه يا به عبارت ديگر پرداختن به حل معضلات توليد چغندر قند در حوزه عمل كارخانه هاي قند استان كه بعنوان طرحهاي استاني شناخته شده است.

3- اجرای طرحهایی که اعتبار آنها ازمنابع مالی استان تامین میشود.

بخش تحقیقات چغندرقند استان کرمان وظیفه نظارت بر عیارسنجی  کارخانه قند بردسیر و تهیه برنامه تحقیقات راهبردی چغندرقند را بر عهده دارد.

زیر مجموعه‌های بخش

ایستگاه تحقیقاتی بردسیر: با مساعدت های انجام شده این ایستگاه در سال 1385 جهت اجرای طرحهای تحقیقاتی به بخش واگزار گردیده است. تجهیز و راه‌اندازی این ایستگاه از دیگر فعالیتهای  بخش است.

تاریخچه بخش

در راستای پاسخگویی به مسائل و مشکلات بهنژادی و بهزراعی در زراعت چغندرقند بخش تحقیقات چغندرقند استان کرمان در سال 1366 تاسیس گردید و این بخش از سال 1380 الی 1384 با سه نفر عضو هیئت علمی مشغول فعالیت بوده ولی از اوایل سال 1385 دارای یک نفر عضو هیئت علمی و دو نفر تکنیسین می‌باشد. بیشتر حوزه فعالیت بخش در منطقه بردسیر متمرکز بوده اما در سالهای اخیر در راستای توجه گسترش سطح زیرکشت چغندرقند و یافتن اقلیم‌های جدید تحقیقاتی در مناطق گرم استان صورت پذیرفته است.

روسای بخش از سنوات گذشته تاکنون به ترتیب عبارت بودند از:

 1- منصور فکرت

 2- محمدعلی جواهری

 3- مهران غیبی

 4- داود دروریشی

 5- محمدعلی جواهری. 

تشکیلات بخش

افراد شاغل در این بخش عبارتند از: 

1- مهندس محمدعلی جواهری: عضو هیئت علمی و رئیس بخش

2- ابوالقاسم پورقربانی:تکنیسین بخش

3- عباس گرگانی: تکنیسین بخش

   وظایف و فعالیت های بخش

1- انجام تحقیقات کاربردی به منظور رفع مشکلات و موانع تولید چغندرقند در استان (انجام طرحهای ملی و استانی جهت رفع مسائل به زراعی و بهنژادی چغندرقند)

(از جمله ارائه طرحهایی در زمینه کنترل آفات و بیماریها، کاهش خسارت باد، تعیین زمان مناسب تحویل چغندرقند به کارخانه، کنترل علف های هرز، و......)

2- تحقیق در زمینه معرفی اقلیم‌های جدید جهت زراعت این محصول و توسعه کمی و کیفی محصول چغندرقند در استان

3- نظارت بر فعالیت عیارسنجی کارخانه قند بردسیر

4- همکاری با مدیریت زراعت جهاد کشاورزی استان به منظور توسعه کشت مکانیزه

5- تهیه نشریه‌های ترویجی و برگزاری کلاسهای آموزشی به منظور ارتقاء سطح دانش بهره برداران

6- همکاری نزدیک با سازمان نظام مهندسی کشاورزی و آموزش مهندسان ناظر مزارع چغندرقند

7- شرکت در دوره‌های آموزشی ضمن خدمت به منظور ارتقاء سطح علمی و عملی کارکنان

8- تهیه برنامه تحقیقات راهبردی چغندرقند در استان

9- تهیه مقالات علمی و ویراستاری مقالات ارسالی

10 – معرفی ارقام برتر به کارخانه قند ( ارقامی که در آزمایشات بهترین عملکرد کمی و کیفی را داشته اند)

توليد محصول وسطح زير كشت  چغندرقند در دو دهه گذشته

براساس آمارهاي موجود مربوط به توليد محصول چغندرقند توليدي استان در20 سال اخير داراي نوساناتي است. به نظرميرسد قسمتي از اين نوساناتات برمي‌گردد به سياستهاي حمايتي كارخانه قند و دولت نسبت به  كشاورزان و دلیل دیگر آن  در اثر گسترش آفات و بیماریهای چغندرقند و شرايط اقليمي منطقه میباشد.  امید است با رفع مشکلات موجود شاهد افزایش سطح زیر کشت وعملکرد در واحد سطح باشیم. 

پایان نامه ها 

 مقالات ارائه شده :

الف – سمینارها و  همایشهای علمی:

ب -  مقاله علمي چاپ شده در بولتن ها و مجلات علمی  :

فعالیت های ترویجی انجام شده :

الف – گزارش نهایی طرحهای تحقیقی – ترویجی:

ب- تهیه نشريات ترويجی:

ج- آموزش کارشناسان ترویج ،مهندسان ناظر و کشاورزان در طول سال

د-تهیه برنامه های رادیو و تلوزیون (در سال 85 دوازده ساعت توسط آقای محمد علی جواهری)

و- تهیه پوستر و بروشور ترویجی

ه- برگزاری مرتب روز مزرعه و برنامه انتقال یافته ها

ی- برگزاری جلسات مشترک با مسئولین ترویج و زراعت استان جهت برنامه ریزی  و ارائه راهکار مناسب جهت انتقال سریع و موثر یافته های تحقیقاتی

دوره های آموزشی:

* تدریس در مراکز آموزشی (از جمله تدریس مهندسان ناظر و بیمه محصولات کشاورزی)

* برگزاري كلاس هاي انتقال يافته‌ها و روز مزرعه

 * تهيه تراكت‌هاي آموزشي و نشريه هاي ترويجي 

 شرکت در دوره های آموزشی : 

سخنرانی ها: 

 مهمترین مشکلات زراعت چغندرقند در منطقه بردسیر(کاشت بهاره):

• اراضی کوچک و خرده مالکی

•  پایین بودن ماده آلی خاک

•  کمبود آب آبیاری در ابتدای فصل رشد (تداخل با غلات)

•  گسترش آفات وبیماریها

•  وزش بادهای شدید فصلی

•  کمبود دانش فنی و مدیریت مزرعه مانند عدم رعايت تناوب زراعي در مزارع

•  عدم پرداخت به موقع طلب کشاورزان و تاخیر در توزیع نهاده‌های کشاورزی از سوی کارخانه قند

•  نبود ماشین آلات مناسب کاشت، داشت و برداشت به طور کلی پايين بودن درجه مكانيزاسيون در منطقه

•  كمبود سرمايه گذاري در بخش كشاورزي بويژه تامين آب ، طرح هاي زير بنايي ، تجهيز و نوسازي اراضي و آبیاری تحت فشار

راهکارهای موجود جهت رفع موانع :

• توجه بیش ازپیش به تحقیات و تامین اعتبار وامکانات لازم در این خصوص

• ارائه و اجرای طرحهای تحقیقاتی کاربردی

• انتقال دانش فنی مورد نیاز به کشاورزان

• توسعه مناطق کاشت بهاره چغندرقند

• تهیه زیرساختها جهت انجام کاشت پاییزه چغندرقنددر استان

• توسعه وخرید ادوات کشت مکانیزه

• طراحی وساخت ماشین آلات جهت کار در اراضی کوچک

• استفاده از بذور مقاوم وبذرمنوژرم

• رعايت اصول زراعی و تناوب

 اهمیت زراعت چغندرقند در استان کرمان

هرچند سطح زیرکشت چغندرقند در استان خیلی زیاد نمی‌باشد، ولی به شدت با اقتصاد خانوارهای تولید کنندگان گره خورده است. به طوریکه در برخی سالها تا بیش از سه هزار کشاورز طرف قرارداد کارخانه قند بوده اند.از طرفی کارخانه قند در منطقه بردسیر تنها واحد صنعتی قابل توجه در منطقه بوده که باعث اشتغال‌زایی مناسبی در منطقه شده است. لذا بی‌توجهی به زراعت این محصول می‌تواند مشکلات حاد اقتصادی و اجتماعی را در منطقه ایجاد نماید. بنابراین توجه خاص به توسعه این محصول و رفع مشکلات آن ضروری بوده و تحقیقات کاربردی در این راستا اهمیت فراوانی دارد.

علاه بر سطح زیرکشت اعلام شده از سوی کارخانه قند بردسیر تعداد زیادی از کشاورزان با کارخانه قند فسا نیز قرارداد بسته و محصول خود را به این کارخانه تحویل می‌‌دهند در سالهای اخیر متاسفانه به علل زیادی از جمله عدم پرداخت طلب کشاورزان و توزیع به موقع نهاد‌های کشاورزی سطح زیرکشت این محصول در منطقه کاهش چشمگیری داشته است.

بنابراین برخی از مشکلات زراعت چغندرقند به مدیریت و عدم وجود امکانات مرتبط بوده و برا ی رفع سایر موارد بایستی بودجه های تحقیقاتی در این خصوص افزایش یابد. لذا توجه بیش از بیش مسئولین به تحقیقات را می طلبد.

راه کارهای افزایش تولید چغندرقند

الف) افزایش راندمان در واحد سطح :

به منظور نیل به خودکفایی در زمینه تولید شکر و جلوگیری از خروج ارز، بایستی افزایش بهره وری در واحد سطح و همزمان توسعه سطح زیر کشت چغندرقند را مورد توجه قرار داد.

هم اکنون متوسط تولید کشور 35 تن و متوسط تولید منطقه بردسیر 25 تن در هکتار با متوسط عیار 5/17 درصد می باشد که بایستی طبق برنامه چهارم توسعه به 50 تن در هکتار افزایش یابد.

بنابراین اهمیت تحقیقات راهبردی جهت رسیدن به اهداف فوق ضروری است. در این راستا بخش تحقیقات چغندرقند کرمان جهت رفع مشکلات و موانع موجود در استان، طبق دستور ریاست محترم موسسه اصلاح و تهیه بذر چغندرقند بیش از 30 عنوان طرح تحقیقاتی با هماهنگی بخش اجرا پیشنهاد نموده که برخی از آنها هم اکنون در دست اجرا می باشد. البته با افزایش بودجه طرح های تحقیقاتی و همکاری گسترده با بخش اجرا می توان به راندمان بالای تولید دست پیدا نمود.

ب) افزایش سطح زیرکشت:

در استان کرمان قابلیت افزایش سطح زیرکشت چغندرقند وجود دارد. این افزایش می‌تواند هم شامل افزایش سطح زیرکشت بهاره و همچنین انجام کشت پاییزه چغندرقند در مناطق گرم استان باشد.